Skóra jako największy organ ściśle powiązana jest z funkcjonowaniem całego organizmu. Wszelkie zaburzenia wynikające z nieprawidłowej pracy narządów wewnętrznych często pozostawiają ślad również na skórze, wywołując stan zapalny, egzemę, przesuszenie, wysypkę, uczucie świądu, czy zmianę kolorytu. W pracy kosmetologa bardzo istotne jest holistyczne podejście do problemu. Kluczowa w działaniach jest odpowiednia diagnostyka, różnicowanie zmian, jak również ocena ogólnego stanu zdrowia pacjenta zgłaszającego się do kliniki. Chcąc skutecznie zredukować problemy skórne w pierwszej kolejności należy wykluczyć przyczyny wewnątrzustrojowe. Trądzik, czy wszelkie zmiany skórne nie są wynikiem jedynie nieodpowiedniej pielęgnacji. To efekt wielu składowych, o których warto wiedzieć. W dzisiejszym poście dokładniej przyjrzymy się problematyce zaburzeń hormonalnych. Dlaczego to one są tak istotne także w kontekście zdrowia skóry?
Jakie hormony najbardziej oddziałują na wygląd skóry?
- Estrogeny
- Progesteron
- Testosteron i inne androgeny
- Insulina
- TSH, FT3, FT4
- Kortyzol
Najczęstsze objawy skórne, które wskazują, że przyczyna może leżeć w hormonach
Trądzik pospolity wywoływany przez męskie hormony płciowe, tj. testosteron i jego metabolity: dihydrotestosteron (DHT) oraz siarczan dehydroepiandrosteronu (DHEAS), które pobudzają wzrost gruczołów łojowych, jak również produkcję sebum. Objawia się w postaci dużych, bolesnych zmian ropnych i zaskórników.
Trądzik różowaty związany z żeńskimi hormonami płciowymi – estrogenami. Charakteryzuje się rumieniem, zaczerwienieniem skóry w efekcie trwałego poszerzania się naczyń krwionośnych. Kolejno pojawiają się drobne, czerwone, piekące i swędzące krostki w obrębie skóry twarzy – broda, nos, policzki, czoło.
Przebarwienia (melasma) powstają na skutek nieprawidłowości w wydzielaniu hormonów płciowych – estrogenów i progesteronu, nieodpowiednio dobranej antykoncepcji, a także stosowania HTZ (hormonalnej terapii zastępczej).
Utrudnione gojenie – związane z niedokrwistością, ale również niskim poziomem żelaza i ferrytyny. Często zmiany zapalne w przebiegu trądziku pozostawiają intensywne przebarwienia pozapalne, które nie chcą się goić.
Suchość i zwiększona wrażliwość, często obserwowane, przy niedoczynności tarczycy, a więc zaburzonych parametrach TSH, FT3, FT4.
Łojotok, nadmierne przetłuszczanie się skóry, występują, przy wysokich androgenach, które oddziałują na gruczoły łojowe, wydzielając zwiększoną ilość sebum.
Jak postępować w przypadku zaburzeń hormonalnych?
- Diagnostyka – pierwszy i najważniejszy krok
Jakie badania warto wykonać? Jest to oczywiście kwestia bardzo indywidualna. Listę rekomendowanych badań, które potencjalnie mogą być przyczyną zmian skórnych każdy pacjent otrzymuje po szerokim wywiadzie i konsultacji z Kosmetologiem. Ważna jest przede wszystkim morfologia, TSH, FT3, FT4, glukoza, insulina, żelazo, ferrytyna, lipidogram, CRP, jak również estradiol, progesteron, testosteron, czy kortyzol. Często też zaleca się diagnostykę w kierunku obecności pasożytów jelitowych, przerostów bakteryjnych, czy grzybiczych. Natomiast wszystko jest kwestią indywidualną – dobieraną podczas wizyty ze specjalistą.
- Leczenie lub suplementacja
Niejednokrotnie leczenie farmakologiczne jest niezbędnym elementem skutecznej terapii. Doświadczony kosmetolog, po wstępnej analizie stanu zdrowia i wyników kieruje do odpowiedniego specjalisty. Ważne natomiast, by trafić pod opiekę dobrego lekarza endokrynologa lub ginekologa-endokrynologa, który dokładnie przeanalizuje wyniki badań i ustali prawidłowy program leczenia. Wspomagająco warto rozważyć także suplementację, wykorzystując składniki, takie jak inozytole, palma sabałowa, laktoferyna, N-acetylocysteina, witamina D, kwasy omega 3-6-9, czy probiotykoterapię. Jest to natomiast również kwestia mocno indywidualna, która powinna być dobrana na podstawie aktualnych wyników badań i odczuć pacjenta.
- Holistyczne wsparcie – klucz do sukcesu
- Dieta, styl życia i aktywność fizyczna – znaczenie ma przede wszystkim dieta przeciwzapalna o niskim indeksie glikemicznym, pozbawiona cukrów prostych i produktów przetworzonych, a bogata w witaminy i antyoksydanty. Ponadto odpowiednie nawodnienie, regularny i jakościowy sen, redukcja stresu poprzez np. medytację, jogę, spacery, czy oddechy przeponowe, jak również aktywność fizyczna, która znacząco wspomaga równowagę hormonalną.
- Pielęgnacja domowa, oparta na wielokierunkowych aktywnych składnikach, dostosowanych indywidualnie do rodzaju i potrzeb skóry. Podstawą jest działanie silnie regenerujące i kojące, wspierające ochronną barierę naskórkową, jak również silnie nawilżające, antyoksydacyjne oraz przeciwzapalne. Najlepszym i najbardziej skutecznym rozwiązaniem będzie celowana pielęgnacja domowa stworzona przez specjalistę Kosmetologa.
- Zabiegi gabinetowe, ostatni i równie istotny element w opiece holistycznej. W warunkach gabinetowych możliwe jest konkretne działanie na dany problem z wykorzystaniem profesjonalnych marek kosmetyki białej oraz zaawansowanej technologii. W SKINSPACE każdy pacjent po dogłębnej konsultacji oprócz rekomendacji badań, diety i suplementacji otrzymuje indywidualny plan zabiegowy i pielęgnacyjny. Plan obejmuje różnego rodzaju zabiegi, od leczniczych, wyciszających i odbudowujących (terapia lecznicza, mikrobiom, O2toderm, mezoterapia igłowa), po bardziej rozbudowane i przebudowujące (mezoterapia mikroigłowa, laseroterapia) – wszystko według indywidualnych potrzeb i oczekiwań pacjenta.
Zaburzenia hormonalne to często na pierwszy rzut oka niewidoczny, ale niezmiernie istotny czynnik oddziałujący na problemy skórne. Skóra jako pierwsza daje sygnały – nie ignoruj ich! Zadbaj o siebie holistyczne. Znaczenie ma prawidłowa diagnostyka, dieta, styl życia, aktywność fizyczna, a dodatkowo odpowiednie leczenie, suplementacja i pielęgnacja. Piękna skóra to odzwierciedlenie harmonii całego organizmu!
Tekst przygotowała:
Maja Gaworowska – kosmetolog w Klinice SKINSPACE
